Skip to content

ΔΩΡΙΚΗ ΡΙΒΙΕΡΑ – ΑΛΠΙΚΑ ΒΑΡΔΟΥΣΙΑ-ΟΡΕΙΝΗ ΔΩΡΙΔΑ

Ευχαριστούμε την εφημερίδα το ΕΘΝΟΣ της ΚΥΡΙΑΚΗΣ για τη προβολή της ΔΩΡΙΔΑΣ.

Σας παρουσιάζουμε τη παραλιακή ΔΩΡΙΚΗ ΡΙΒΙΕΡΑ της ΔΩΡΙΔΑΣ και την ΟΡΕΙΝΗ ΔΩΡΙΔΑ τα ΑΛΠΙΚΑ μας ΒΑΡΔΟΥΣΙΑ.

—————————————————————————————————————————–

ΔΩΡΙΚΗ  ΡΙΒΙΕΡΑ 

 

– Παραθαλάσσια Δωρίδα , μιά πολύχρωμη ακτογραμμή

.

Η  ΔΥΤΙΚΗ  ΡΟΥΜΕΛΗ  ΤΩΝ  ΘΡΥΛΩΝ

.
monastiraki paratalasso 6

          –Μοναστηράκι Ευπαλίου

.

Παραθαλάσσια Δωρίδα: Πολύχρωμη ακτογραμμή

Ο Κορινθιακός Κόλπος, άλλοτε γαλήνιος και ειρηνικός, αντανακλά στα γαλάζια νερά του τις ακρώρειες της Στερεάς Ελλάδας και του Μοριά. Αλλοτε πάλι σκοτεινός και άγριος σαν θυμωμένος θεός, αφρίζει δίνοντας στην τοπιογραφία των ρουμελιώτικων ακτών δραματική όψη. Ο μεγαλύτερος κλειστός κόλπος της Μεσογείου σίγουρα αποτελεί έναν φυσικό χώρο μοναδικό που σε μαγεύει οποιαδήποτε εποχή του χρόνου.
Αφήνοντας πίσω τη ναυτική πολιτεία του Γαλαξιδιού και οδηγώντας δυτικά προς Ναύπακτο, ο δρόμος ακολουθεί με σχολαστικότητα το πολυσχιδές περίγραμμα των ακτών του Κορινθιακού Κόλπου.
Η έντονη γεωφυσική ποικιλομορφία της περιοχής οφείλεται κατά κύριο λόγο στα μεγάλα βουνά της Ρούμελης που με την τραχιά, στιβαρή παρουσία τους προσδιορίζουν με μοναδικό τρόπο την προσωπικότητα αυτού του τόπου.
limanaki marathias 1
Παρνασσός, Βαρδούσια, Λιδορικιώτικα βουνά και τα όρη της Ναυπακτίας βυθίζονται στη θάλασσα χαρίζοντας στις ακτές ένα έντονο ανάγλυφο που κρύβει απροσδόκητες εκπλήξεις και αποκαλύπτει ονειρεμένες θαλασσινές γωνιές.
Παλιότερα ο οδικός άξονας που συνέδεε την Ιτέα και το Γαλαξίδι με τη Ναύπακτο και το Αγρίνιο είχε εντελώς διαφορετική χάραξη, αφού σκαρφάλωνε με κόπο τις βουνοπλαγιές, ανέβαινε στο Λιδορίκι και στη συνέχεια στριφογυρίζοντας σαν τεράστιο φίδι ανάμεσα σε ράχες και γκρεμοτόπια, κατηφόριζε για Ναύπακτο. Ετσι τα παραλιακά χωριά του Κορινθιακού καθώς έπρεπε να ζήσουν μια μικρή περιπέτεια για να επικοινωνήσουν με τον «έξω κόσμο», έμαθαν αναγκαστικά να χρησιμοποιούν τη θαλάσσια οδό.
Σήμερα ακολουθώντας τον παράκτιο δρόμο ο ταξιδιώτης συναντά διαδοχικά στο διάβα του μικρούς ή μεγαλύτερους οικισμούς που αγγίζουν το κύμα: Αγιοι Πάντες, Πάνορμος, Ερατεινή, Αγιος Νικόλαος, Γλυφάδα, Μαραθιάς, Μοναστηράκι…
Η εντυπωσιακή αυτή ακτογραμμή καθώς ξεδιπλώνεται σε μήκος πολλών χιλιομέτρων παίζει με τα χρώματα και το φως. Πράσινο και γαλάζιο εναλλάσσονται παντού, αφήνοντας πινελιές όλων των αποχρώσεων σε αυτή τη ζωγραφισμένη από τη φύση γωνιά της ελληνικής γης που ξέρει να τα συνδυάζει όλα.
Το καλοκαίρι οι παραθεριστές κατακλύζουν σαν πολύβουο μελίσσι τις υπέροχες ακρογιαλιές της Ερατεινής, του Τολοφώνα, του Πάνορμου, της Σεργούλας απολαμβάνοντας τα διαυγή νερά. Στα βράχια του ακρωτηρίου της Ψαρομύτας, ή στις ξέρες στα Τριζόνια θα βουτήξουν οι ψαροντουφεκάδες για χταπόδια και μεγάλα πετρόψαρα. Στην απλωτή αμμουδιά της Χιλιαδούς οι φίλοι των θαλάσσιων σπορ θα «ανοίξουν πανιά», καθώς οι τοπικοί άνεμοι ευνοούν όσους ασχολούνται με το wind surf και το kite surf.
tolofona 3
Τολοφώνας, απομεινάρια της βυζαντινής Εκκλησίας της Ευαγγελίστριας Πολυπορτούς.
.
Τον χειμώνα οι κατάφυτες ακτές άλλοτε δέρνονται από τα μανιασμένα κύματα κι άλλοτε πάλι γαλήνιες μοιάζουν με λίμνες που αντανακλούν στα νερά τους τη ομορφιά του τοπίου. Η άνοιξη είναι χάρμα οφθαλμών καθώς έρχεται νωρίς σε τούτες τις απάγκιες θαλασσινές αγκαλιές και γεμίζει με μυριάδες χρώματα κάθε σπιθαμή γης.
Την ίδια στιγμή, μόλις λίγα χιλιόμετρα βορειότερα στην καρδιά των Δωρικών βουνών, ο χειμώνας στρογγυλοκάθεται μέχρι τον Μάη στις ακρώρειες και τις σκεπάζει με τα βαριά, λευκά στρωσίδια του. Αλήθεια, σε πόσους τόπους μπορείς ν’ αφήσεις το ανοιξιάτικο ακρογιάλι και από τη μια στιγμή στην άλλη να βρεθείς στα χιονισμένα έλατα ;
.
eratini 2

Σούρουπο στο γραφικό λιμανάκι της Ερατεινής.

Ερατεινή – Τολοφώνας
Διαβάζουμε στην εγκυκλοπαίδεια «Ο όρος Πάνορμος είναι αρχαίος ελληνικός τον οποίο αναφέρει και ο Oμηρος. ”Πάνορμος” χαρακτηρίζεται γενικά ο όρμος ή ο λιμένας που παρέχει ασφάλεια στα πλεούμενα επί παντός καιρού. Προέρχεται εκ των λέξεων παν + ορμίζομαι (με ασφάλεια)».
Με αυτόν ακριβώς τον όρο θα μπορούσε να χαρακτηρίσει και ο ερχόμενος από Γαλαξίδι ταξιδιώτης το τοπίο που θ’ αντικρίσει στον όρμο της Λεμονιάς, ή στο Γιαλό, γνωστό ωστόσο σήμερα και ως λιμανάκι του Πανόρμου.
spilia 5
Η όμορφη ακτή της Σπηλιάς.
.
Από το ύψος του δρόμου όλα εδώ μοιάζουν με ζωγραφιά. Η παραλία, το μικρό αγκυροβόλιο, τα σπίτια που σχεδόν ακουμπούν στη θάλασσα. Λίγο πιο πίσω από το ακρογιάλι προς την πλευρά του βουνού βρίσκεται το Επάνω Χωριό. Το παλιότερο όνομά του ήταν Κύσσελη. Σε Λεμονιά μετονομάστηκε το 1828 και το 1931 σε Πάνορμος. Η περιοχή στην αρχαιότητα κατοικούνταν από τους Οζολούς Λοκρούς και εδώ αναπτυσσόταν το πολεοδομικό συγκρότημα της πόλης Φαιστίνος, γνωστή για το Ιερό του Απόλλωνα σύμφωνα με αναφορές του αρχαίου περιηγητή Παυσανία.
Αμέσως μετά τον Πάνορμο συναντάμε την Ερατεινή, παλιότερα γνωστή με την ονομασία Χάνι, όνομα και πράγμα αφού πριν από τη δημιουργία του παραλιακού δρόμου ήταν σταθμός διανυκτέρευσης όσων κατέβαιναν από τα ορεινά για να πάρουν το καράβι προς Πειραιά ή Αίγιο.
monastiraki paratalasso 6
Μοναστηράκι – Ευπαλίου, το Παραθάλασσο.
.
Oταν κατασκευάστηκε ο οδικός άξονας που συνέδεσε παραλιακά τα χωριά του Κορινθιακού με το Γαλαξίδι και τη Ναύπακτο -δυνατότητα ανύπαρκτη μέχρι το 1973-, η Ερατεινή εκμεταλλευόμενη τις καθαρές της θάλασσες και το γραφικό της περιβάλλον εξελίχθηκε σε καλοκαιρινό παραθεριστικό κέντρο. Σήμερα μετά τη σύσταση των Καλλικρατικών Δήμων, η παράκτια πολίχνη έγινε το διοικητικό κέντρο του διευρυμένου Δήμου Δωρίδας.
Μπορεί η Ερατεινή να θεωρείται παραθαλάσσιος προορισμός, όμως καθώς τη χωρίζουν μόλις λίγα χιλιόμετρα από τον ορεινό όγκο των Βαρδουσίων και των Λιδορικιώτικων βουνών, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και τον χειμώνα σαν εφαλτήριο για θαυμάσιες ορεινές αποδράσεις προς τα βουνά που κρέμονται πάνω από τις ακτές του Κορινθιακού Κόλπου.
etnos ekklisaki  Agias Eleousas 7
Στην κοίτη του Καρουτιοπόταμου και στην κορφή του βράχου δεσπόζει το εκκλησάκι της Αγίας Ελεούσας.
.
Τον Ιούνιο η Ερατεινή υποδέχεται το καλοκαίρι με την καθιερωμένη «Γιορτή της Τράτας», θυμίζοντας σε όλους τις θαλασσινές της καταβολές.
Στα δυτικά της Ερατεινής συναντάμε τον οικισμό του Τολοφώνα (παλιότερα Βιτρινίτσα) με την υπέροχη ακρογιαλιά να απλώνεται στα πόδια του και αρκετά ενοικιαζόμενα δωμάτια και ξενοδοχεία δίπλα στο κύμα.
Ψηλότερα πάνω στο λόφο σώζονται τμήματα του φρουρίου και του τείχους της αρχαίας Τολοφώνας.
Στη θέση Παλαιόκαστρο κοντά στην κοίτη του ποταμού Ξεριά διακρίνονται τα απομεινάρια της άλλοτε σπουδαίας βυζαντινής Εκκλησίας της Ευαγγελίστριας Πολυπορτούς.
Δυτικά στην άκρη του κάβου της Ψαρομύτας δεσπόζει ο παλιός φάρος του 1894, κτισμένος σε σημείο με θαυμάσια θέα στον Κορινθιακό κόλπο και τις απέναντι ακτές του Μοριά. Εδώ θα έρθετε ακολουθώντας 2 χιλιόμετρα βατού χωματόδρομου.
Επόμενη στάση το γραφικό ψαροχώρι του Αγίου Νικολάου που πήρε το όνομά του από το εκκλησάκι που δεσπόζει πάνω στην αντικρινή βραχονησίδα. Ο οικισμός διαθέτει πεντακάθαρη βοτσαλωτή παραλία και πολύ καλές ψαροταβέρνες με δικό τους καΐκι εξασφαλίζοντας έτσι το φρέσκο ψάρι. Από εδώ αναχωρεί και το φεριμπότ για το Αίγιο.
Eλιά, Μπαλκόνι στον Κορινθιακό
Δεν έχει τουριστικές περγαμηνές, ούτε αξιόλογες υποδομές. Ομως το χωριό Ελιά καθώς βρίσκεται 400 μέτρα ψηλά στη ράχη βουνού, ατενίζει τον Κορινθιακό Κόλπο από θέση πραγματικά προνομιακή. Προσεγγίζεται από τον παραλιακό οικισμό της Σπηλιάς ακολουθώντας ανηφορικό και με έντονες στροφές δρόμο για 7 χιλιόμετρα. Αν έρθετε μέχρι εδώ αξίζει να αναζητήσετε την εκκλησία της Αγ. Ελεούσας που είναι κτισμένη στην εσοχή απόκρημνου βράχου.
Ο ορεινός Πύργος
Οκτώ χιλιόμετρα βόρεια από την παραλία του Μαραθιά, στη ρίζα του βουνού Πύργος (υψόμ. 1.015) συναντάμε το χωριό Πύργος κτισμένο σε ύψος 550 μέτρων πάνω από τη θάλασσα. Οι κάτοικοί του κατέβηκαν και ίδρυσαν τα επίνεια Σεργούλα και Μαραθιάς. Σε μικρή απόσταση από τον οικισμό -που πλέον τον χειμώνα δεν κατοικείται- έχουν εντοπισθεί ίχνη αρχαίου οικισμού και οχυρού πύργου.
trizonia 4
Τα Τριζόνια, όπως τα βλέπουμε ανεβαίνοντας προς Ελαία.
Τριζόνια: Ιδανικό ησυχαστήριο
Λίγο πιο δυτικά, αντίκρυ από τα χωριά Σπηλιά και Γλυφάδα συναντάμε τα Τριζόνια. Πρόκειται για μια συστάδα νησίδων που αποτελείται από τα μικρονήσια Τριζόνια, Πρασούδι, Αϊ-Γιάννης και Πλάνεμι. Το μεγαλύτερο από αυτά και το μόνο κατοικήσιμο είναι η νησίδα Τριζόνια που βρίσκεται σε απόσταση περίπου πεντακοσίων μέτρων από τις ακτές της Φωκίδας και από τα χωριά Σπηλιά και Γλυφάδα. Το σύνολο της έκτασής της δεν ξεπερνά τα 2,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα με μέγιστο μήκος μόλις 3 χιλιόμετρα.
Στον οικισμό Χάνια Τριζονιών αφήνεις πίσω σου την ιδέα της αυτοκίνησης και επιβιβάζεσαι στο σκάφος που πραγματοποιεί σχεδόν κάθε μία ώρα το δρομολόγιο για την απέναντι μικροσκοπική στεριά. Εδώ δεν σε τρομάζουν τα πολύωρα θαλασσινά ταξίδια του Αιγαίου. Με το που θα μπεις στο πλοιάριο, έφτασες! Το καλωσόρισμα είναι λιτό, νησιώτικο. Τα Τριζόνια σε υποδέχονται ήρεμα και σιωπηλά. Την ησυχία εδώ δεν θα την ακούσεις μόνο, αλλά και θα τη νιώσεις, καθώς δεν κυκλοφορούν μηχανοκίνητα οχήματα. Ετσι από την πρώτη κιόλας στιγμή θα αισθανθείς να χαλαρώνεις μέχρι σύντομα να ανακτήσεις τους αργούς, φυσιολογικούς βιορυθμούς σου.
Ενα γραφικό αγκυροβόλιο σε υποδέχεται πλαισιωμένο με τα τραπεζάκια από τις λιγοστές ψαροταβέρνες και γεμάτο ευωδιές από φρεσκοψημένους ψαρομεζέδες. Πιο πέρα, η κατάφυτη ενδοχώρα γίνεται ιδανική για υπέροχους ξεκούραστους περιπάτους, ενώ το καλοκαίρι στις μικρές αμμουδιές οι βουτιές σε διάφανα νερά θα σου μείνουν αξέχαστες.
Αυτή η σχεδόν μεταφυσική γαλήνη του νησιού ήταν που στα τέλη της δεκαετίας του ’50 μάγεψε τον πάμπλουτο Ελληνα εφοπλιστή Ωνάση, όταν αναζητούσε να αγοράσει το δικό του νησί. Ετσι προσπάθησε να πείσει τους ντόπιους να του πουλήσουν τις περιουσίες τους, όμως τελικά δεν τα κατάφερε και στράφηκε στον Σκορπιό.
Πιθανολογείται ότι στα νεότερα χρόνια οι πρώτοι κάτοικοι ήταν οικογένειες από την Ηπειρο και την ορεινή Ρούμελη που εγκαταστάθηκαν εδώ κυνηγημένες από τον Αλή Πασά και τις δολοπλοκίες του. Κύρια ασχολία τους, όπως είναι φυσικό, ήταν το ψάρεμα και ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα τα Τριζόνια διέθεταν ασφαλές λιμάνι και φάρο.
Το μοναδικό χωριό με καμιά πενηνταριά σπίτια όλα και όλα, βρίσκεται κτισμένο στο στενότερο σημείο του νησιού, στον μυχό ενός ορμίσκου που βλέπει την απέναντι ακτή της Ρούμελης. Λίγα μέτρα από το λιμάνι και προς τα νότια διαγράφεται ένας δεύτερος βαθύς και καλογραμμένος κόλπος.
Εδώ μόλις πριν από λίγα χρόνια δημιουργήθηκε μια μεγάλη μαρίνα η οποία χρησιμοποιείται ως ενδιάμεσος σταθμός για σκάφη αναψυχής που κατευθύνονται από τον Σαρωνικό και το Αιγαίο προς τον Πατραϊκό και το Ιόνιο και αντίστροφα.
Το σκηνικό γύρω από τη μικρή αποβάθρα είναι απλό, νησιώτικο και ευχάριστο. Τέσσερις ταβέρνες, ένα μπακάλικο, τα χαμηλά σπίτια των ελάχιστων κατοίκων και τρία μικρά ξενοδοχεία αποτελούν όλη κι όλη την αστική υποδομή των Τριζονιών.Στη δυτική άκρη του λιμανιού σε μια βραχώδη έξαρση κρυμμένη μέσα στα πεύκα, ξεχωρίζει η μεγάλη εκκλησιά του Αγίου Γεωργίου (1955) σε σημείο ιδανικό για να αγναντεύεις το θαλάσσιο δίαυλο.
Μπροστά από τη μικρή προκυμαία υπάρχει μια μικροσκοπική αμμουδιά που το καλοκαίρι γεμίζει με πιτσιρικάδες. Βέβαια, δεν είναι λίγοι αυτοί που βουτούν από τα βράχια. Στη θέση Πούντα, περίπου 2 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά από το λιμάνι, βρίσκεται η ομώνυμη παραλία με άμμο και πετραδάκι. Ακριβώς πίσω από τη μαρίνα προς την πλευρά του νησιού που κοιτά την Πελοπόννησο, υπάρχουν οι λιλιπούτειες παραλίες Ασπρα Χαλίκια και Καψάλες.
Ωστόσο, σαφώς καλύτερες ακρογιαλιές θα απολαύσετε απέναντι, στη Σπηλιά, στη Γλυφάδα και στη Σεργούλα.
Τριζόνια
Αν και το μυαλό μας πάει εύκολα στο συμπαθές έντομο, η προέλευση της ονομασίας των νησιών είναι πιο πιθανόν να προήλθε από παραφθορά της λέξεις «τριονήσια» καθώς με αυτό τον τρόπο περιέγραφαν οι ντόπιοι το σύμπλεγμα των Τριζονιών που περιλαμβάνει τα τρία μεγαλύτερα νησιά.
Ψηλά στο Βλαχοκάτουνο
Εξι χιλιόμετρα βόρεια από το χωριό Καστράκι σε ύψος 550 μέτρων, βρίσκεται το χωριό Τρίκορφο (παλιότερα Βλαχοκάτουνο, δηλαδή καταυλισμός Βλάχων). Εκτός από τη θαυμάσια θέα αξίζει να έρθετε εδώ για το Παλιόκαστρο ή Σιδεράλωνο που βρίσκεται λίγο έξω από τον οικισμό και πιθανόν ταυτίζεται με την ακρόπολη του αρχαίου Λοκρικού Ευπαλίου.Στην είσοδο του Τρίκορφου συναντάμε το σύγχρονο μοναστήρι του Αγ. Νεκταρίου και λίγο ψηλότερα τη Μονή Αγίων Αυγουστίνου και Σεραφείμ του Σαρώφ.
.
Μαραθιάς – Μοναστηράκι
Από τη Γλυφάδα πριν βγείτε στην εθνική οδό Αμφισσας – Ναυπάκτου θα διασχίσετε το υπέροχο πλατανόδασος της Σεργούλας.
Τοπίο σπάνιο από αυτά που δεν συναντάς πολύ συχνά στην ελληνική και, ως κατά το πλείστον, άνυνδρη ακτογραμμή.
Από τη μια το γαλάζιο του Κορινθιακού Κόλπου και από την άλλη τα πυκνόφυτα πλατάνια που καλύπτουν τα πάντα. Πηγές αναβλύζουν από παντού, ενώ ο Σεργουλοπόταμος που κατηφορίζει από τα παρακείμενα βουνά δίνει το δικό του στίγμα στον καταπράσινο τόπο.
Η περιοχή παλιότερα λεγόταν Μύλοι, καθώς εδώ λειτουργούσαν εκμεταλλευόμενοι την ορμή των τρεχούμενων νερών αρκετοί νερόμυλοι. Μάλιστα ο μύλος του Παπαπολίτη, κρυμμένος μέσα στο δάσος, έχει χαρακτηρισθεί διατηρητέο μνημείο.
Πέντε χιλιόμετρα βόρεια της παραλίας σε ύψος 500 μέτρων βρίσκεται το μεσόγειο χωριό της Σεργούλας με θαυμάσια θέα στον Κορινθιακό Κόλπο. Από εδώ ακολουθώντας δύσβατο χωματόδρομο (15 χλμ.) μπορείτε να ανηφορίσετε έως την κορφή του βουνού Τρίκορφο (υψ. 1.550) που κρέμεται πάνω από τον Κορινθιακό Κόλπο.
Κάτω στα παράλια λίγα χιλιόμετρα πιο δυτικά συναντάμε τη δημοφιλή το καλοκαίρι παραλία του Μαραθιά με την όμορφη προκυμαία, τα ενοικιαζόμενα δωμάτια και τα ξενοδοχεία που σχεδόν βρέχονται από το κύμα.
Σε μικρή απόσταση από την ακτή ακολουθώντας την κοίτη του Καρουτιοπόταμου και μετά 1.500 μέτρα θα βρεθείτε στο στένωμα του φαραγγιού, όπου δεσπόζουν θεόρατοι ογκόλιθοι. Ενας από αυτούς φιλοξενεί στην κορφή του το εκκλησάκι της Αγίας Ελεούσας, που είναι προσβάσιμο από τα δυτικά του βράχου με σκαλοπάτια. Στους άλλους βράχους διακρίνονται σκήτες μοναχών που παλιότερα, εδώ σε τούτο τον αγριότοπο, αναζητούσαν την επαφή με το Θείο.
Στον Μαραθιά, διοργανώνεται κάθε Μάρτη ή Απρίλη «η γιορτή του ψαρά» όπου ψήνονται υπαίθρια σαρδέλες και άλλα ψάρια της εποχής και προσφέρονται στους επισκέπτες μαζί με ντόπιο κρασί.
limanaki marathias 1

Μαραθιάς – Το λιμανάκι του Μαραθιά

.
Ενας παραλιακός δρόμος συνδέει την ακτή του Μαραθιά με την πανέμορφη παράλια Σκάλωμα. Η ονομασία της περιοχής δείχνει ότι εδώ βρισκόταν η «μικρή σκάλα», η αποβάθρα δηλαδή, όπου άραζαν καΐκια. Τα πεντακάθαρα βότσαλα και τα πλατάνια που σκιάζουν τη θάλασσα δίνουν μια ιδιαίτερη αξία σε αυτό το θαυμάσιο ακρογιάλι που από πολλούς θεωρείται το ομορφότερο του Κορινθιακού Κόλπου!
Αμέσως μετά ακολουθεί το Μοναστηράκι με το όμορφο λιμανάκι του που θυμίζει νησιώτικη γωνιά. Στη θέση όπου βρίσκεται σήμερα ο ενοριακός ναός του Αγίου Μάρκου προΰπήρχε μικρό μοναστήρι, που έδωσε στη συνέχεια το όνομα στο αναπτυσσόμενο ψαροχώρι.
Ομως τις εντυπώσεις σε τούτο το θαλασσινό τόπο κερδίζει η μικρή, υπέροχη γαλάζια λίμνη που βρίσκεται λίγα μέτρα πιο δυτικά από το ψαρολίμανο στη θέση Παραθάλασσο. Πρόκειται για ένα μικρό γεωλογικό θαύμα από αυτά που γέννησαν οι βίαιοι σεισμοί οι οποίοι διαμόρφωσαν στο πέρασμα των αιώνων τις ακτές, το βυθό και το γεωλογικό προφίλ του Κορινθιακού κόλπου.
Στα δυτικά ο όρμος καταλήγει στο ακρωτήρι «Κόκκινος» όπου προσδιορίζεται η αρχαία πόλη Ερυθρές, η οποία καταποντίστηκε στη θάλασσα μετά κάποιον ισχυρό σεισμό. Πίσω από το ακρωτήρι απλώνει το αμμουδερό της τόξο η ζαχαρένια παραλία της Χιλιαδούς, ιδανική το καλοκαίρι για κολύμπι αλλά και ανάλογα οργανωμένη για θαλάσσια σπορ (wind surf και kite surf).
.
Η Ιερά Μονή Αγίων Αυγουστίνου Ιππωνος & Σεραφείμ του Σαρωφ Τρίκορφου Φωκίδος
– Αραξοβόλι γαλήνης και πίστης
moulatsiotis monastir 8
Η Ιερά Μονή βρίσκεται κοντά στην Πάτρα, λίγα χιλιόμετρα από την πόλη της Ναυπάκτου, σε υψόμετρο 700 μέτρων περίπου. Είναι ανδρώα κοινοβιακή μονή, που ιδρύθηκε το 1991, από τον Αρχιμανδρίτη και Γέροντα Νεκτάριο Μουλατσιώτη, ο οποίος είναι έως και σήμερα ο ηγούμενος της Μονής και αποτελεί ένα σημαντικό νεότερο προσκύνημα.
Είναι το μοναδικό μοναστήρι παγκοσμίως που είναι αφιερωμένο στον θαυματουργό μεγάλο Ρώσο Αγιο Σεραφείμ του Σαρώφ, στον οποίο αφιερώθηκε έπειτα από θαυμαστά σημεία που έκανε ο Αγιος κατά την περίοδο της ίδρυσης της Μονής, το 1990, μεταξύ των οποίων αναφέρεται κάθοδος του Ακτίστου Φωτός επί του Γολγοθά της Μονής την ημέρα της εορτής του Αγίου Σεραφείμ, καθώς και εμφανίσεις του Αγίου Σεραφείμ στον χώρο της Μονής και πολλές θεραπείες ασθενών.
monastri moulatsioti trikorfo 9
Αξιοθέατα
Εδώ υπάρχει το μεγαλύτερο καμπαναριό στον κόσμο, με τα 400 σήμαντρα και τις 62 καμπάνες, το οποίο η παράδοση του έθνους μας λέει ότι το καμπαναριό αυτό το είχε η εκκλησία της Αγιας-Σοφιάς στην Κωνσταντινούπολη, ένα σύμβολο της δόξας του Βυζαντίου. Οι προσκυνητές έχουν τη μοναδική ευκαιρία ν’ ακούσουν εντυπωσιακές κωδωνοκρουσίες με τροπάρια αγίων της Εκκλησίας μας.
Το Καθολικό της Ιεράς Μονής είναι πέτρινος αγιορείτικος βυζαντινός σταυροειδής ναός με υπέροχες τοιχογραφίες, αφιερωμένος στον Αγιο Σεραφείμ του Σαρώφ και στον Αγιο Αυγουστίνο. Εντός του ναού φυλάσσονται οι θαυματουργές εικόνες της Παναγίας Τρικορφιώτισσας, του Αγίου Νεκταρίου και του Αγίου Νικολάου από την Κωνσταντινούπολη.
Αγια λείψανα
Στην Ιερά Μονή φυλάσσονται πολλά ιερά λείψανα διαφόρων αγίων και μαρτύρων της εκκλησίας που οι ευλαβείς επισκέπτες μπορούν να προσκυνήσουν, όπως: Τεμάχιο του Τιμίου Ξύλου από τον Σταυρό του Χριστού, τεμάχια ιερών λειψάνων του Αγίου Σεραφείμ του Σαρώφ, του Αγίου Αυγουστίνου, της Αγίας Αννης (μητέρας της Θεοτόκου), του Αγίου Νικολάου, του Αγίου Χαραλάμπους, του Αγίου Αθανασίου, του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου, του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου, της Αγίας μεγαλομάρτυρος Βαρβάρας, τεμάχια ιερών λειψάνων από τα νήπια που σκότωσε ο Ηρώδης στη Βηθλεέμ, των χοζεβιτών μαρτύρων από την Ιερά Μονή Χοζεβά Ιεροσολύμων, των σφαγιασθέντων μαρτύρων από την Ιερά Μονή του Οσίου Θεοδοσίου Ιεροσολύμων, των σφαγιασθέντων μαρτύρων από την Ιερά Μονή του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου στα Ιεροσόλυμα, καθώς και διαφόρων άλλων αγίων.
Εξωτερικοί χόροι
Σε ιδιαίτερα διαμορφωμένο χώρο, εκεί όπου έγιναν τα θαυμαστά σημεία από τον Αγιο Σεραφείμ, καθώς και οι εμφανίσεις του, οι επισκέπτες μπορούν να προσκυνήσουν ομοίωμα του Τάφου του Χριστού και του Γολγοθά επί του οποίου κατέβηκε το Ακτιστο Φως και να δουν εικόνες από τη ζωή του Αγίου Σεραφείμ.
Δίπλα στον ιερό ναό υψώνεται ένας από τους μεγαλύτερους σταυρούς που υπάρχουν στην Ελλάδα, ύψους 16 μέτρων.
Επίσης υπάρχει ένα όμορφο άλσος με διάφορα ζώα και πτηνά, όπου βρίσκεται και το ξύλινο παρεκκλήσιο της Παναγίας της Γερόντισσας. Η Ιερά Μονή διαθέτει και σύγχρονες κατασκηνώσεις που φιλοξενούν τα καλοκαίρια εκατοντάδες παιδιά και νέους.
Το μοναστήρι φημίζεται για τη φιλοξενία του και οι μοναχοί είναι πρόθυμοι να προσφέρουν στους επισκέπτες μια πλήρη ξενάγηση, προς πνευματική τους ωφέλεια.
Οι πιστοί που επισκέπτονται το μοναστήρι έχουν την ευλογία να προμηθευθούν το αγίασμα του Αγίου Νικολάου, το οποίο με θαύμα του Αγίου Νικολάου απέκτησε η Μονή. Το αγιασμένο νερό έχει την προστασία του Αγίου Νικολάου και τελεί πολλά θαύματα και δεν αλλοιώνεται με την πάροδο του χρόνου.
.
Χαιρετισμός Γέροντος Νεκταρίου Μουλατσιώτη
moulatsiotis 8
Τα μοναστήρια μας είναι κομμάτια του ουρανού, κομμάτια του χαμένου Παραδείσου που δημιούργησε ο Θεός για τον άνθρωπο, ώστε οι μοναχοί που ζουν εντός αυτών αλλά και οι προσκυνητές να αναζητούν τον Παράδεισο, ο οποίος έρχεται στις ψυχές των ανθρώπων όπου αυτοί αγωνίζονται καθημερινά για τη θέωσή τους.
Τα oρθόδοξα μοναστήρια μας προσφέρουν αγάπη πνευματική, αγάπη υλική στους έχοντας ανάγκη, γαλήνη ψυχής, πνευματική ανάταση. Οι πνευματικοί-εξομολόγοι της μονής ξεκουράζουν τις ψυχές των πονεμένων και δυστυχισμένων ανθρώπων. Οπου υπάρχουν σωστοί πνευματικοί καταργούν τους ψυχολόγους. Τα μοναστήρια μας είναι η σπονδυλική στήλη της Ορθοδόξου κοινωνίας μας και οι πνεύμονες του σώματός της.
Γέροντας Νεκτάριος Μουλατσιώτης -Ηγούμενος
  • Κυκλοφορεί μάλιστα το νέο βιβλίο του Γέροντα Νεκταρίου Μουλατσιώτη με τίτλο: «Σύγχρονος Γεροντικός Λόγος – Σπουδή, μέθεξη, θεωρία», το οποίο προλογίζει ο Καθηγούμενος της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου Γέροντας Εφραίμ. «Ιησούς ο έρωτας της καρδιάς μου», του Αρχιμ. Νεκταρίου Μουλατσιώτη και «Τα γεγονότα που ξεδιπλώνουν “Κόκκινο χαλί για τον Αντίχριστο”, του Αρχιμ. Δαβίδ Τσελίκα.
——————————————————————-
ΔΙΑΜΟΝΗ
Σε όλη την παρουσιαζόμενη παραλιακή περιοχή υπάρχουν πολλά ξενοδοχεία και συγκροτήματα ενοικιαζόμενων δωματίων – διαμερισμάτων. Τα περισσότερα από αυτά ξεκινούν την λειτουργία τους τον Απρίλιο.
Ενδεικτικά αναφέρουμε κάποια καταλύματα, ενώ για περισσότερες επιλογές επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του Δήμου Δωρίδας:   http://www.dorida.gr
.
Ερατεινή
Τριζόνια
Σπηλιά
Μοναστηράκι
Μαραθιάς
  • Κοντά στη θάλασσα, σε κτήμα με ελιές υπάρχει το «Απόλλων», (26340. 91321, www.apollo.com.gr).
  • Επίσης το «Green & Blue» (26340 91362, www.greenblue.gr)
Τολοφώνας
Αγ. Νικόλαος
  • Συγκρότημα επιπλωμένων διαμερισμάτων «Λιοτρίβι» (22660.31166) και ενοικιαζόμενα δωμάτια και studios «Καραθάκης» (22660. 31177).
Ναύπακτος
  • «ΤΟ ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΤΗΣ ΠΕΠΩΣ» (26340. 38185-6 www.arxontiko-pepos.gr) Υπέροχο boutique hotel, με αρχοντικό στιλ και προσεκτικά επιμελημένη διακόσμηση.

————————–

ΦΑΓΗΤΟ
Οσο ζεσταίνει ο καιρός όλο και περισσότερες από τις θαυμάσιες παραλιακές ψαροταβέρνες της περιοχής ξεκινούν τη λειτουργία τους απλώνοντας τα τραπέζια τους στην ακροθαλασσιά. Ενδεικτικά αναφέρουμε κάποιες από αυτές:
Ερατεινή
  • Ψαροταβέρνα «το ψαροκόκαλο» και εστιατόριο «Ρούμπης».
Τριζόνια
  • Γύρω από το γραφικό λιμανάκι για φρέσκο ψάρι και μαγειρευτά οι ταβέρνες «Ποσειδών», «Πόρτο Τριζόνια» «Οστρια» και «Καλυψώ».
Σπηλιά
  • Δοκιμάστε την ομώνυμη ψαροταβέρνα στην παραλία. Η οικογένεια που τη διαχειρίζεται έχει ιδιόκτητο καΐκι.
Χάνια Τριζονιών
  • Η ψαροταβέρνα «Θάνος» βρίσκεται στο λιμανάκι, εκεί απ’ όπου φεύγουν τα πλοιάρια για Τριζόνια.
Αγιος Νικόλαος
  • Ψαροταβέρνα «Ανδρέας» με τραπεζάκια πάνω στο μόλο.
Μαραθιάς
  • Η παλιά και δοκιμασμένη ταβέρνα του «Μελίστα» και το εστιατόριο. «Captain Jimmys»
Μοναστηράκι
  • Στο λιμανάκι με τραπεζάκια κάτω από τους ευκαλύπτους βρίσκονται οι ταβέρνες «Πανσελ-οινος», «Εν Πλω» και «Μελτέμι».
Κείμενα – Φωτογραφίες: Ζερμαίν Αλεξάκη & Θοδωρής Αθανασιάδης
——————————————-
Από το ΕΘΝΟΣ της Κυριακής, φύλλο 10.3.2013 – ETHNOS.GR –
Ευχαριστούμε τον Αρχισυντάκτη της εφημερίδας ΕΘΝΟΣ της Κυριακής, κ. Χρήστο Α. Κυριαζή, για τη προβολή της ΔΩΡΙΚΗΣ  ΡΙΒΙΕΡΑΣ. Με την άδειά του, το “ΕΥΠΑΛΙΟ καθ’ οδόν” και η «ΔΩΡΙΚΗ ΡΙΒΙΕΡΑ CLUB» , σας αναμεταδίδει ολόκληρη τη παρουσίαση της εφημερίδας.

DORIDA 

———————————————————————————————————————

Ορεινή Δωρίδα, τα Αλπικά Βαρδούσια

Ορεινή Δωρίδα : Στο καθαρτήριο των βουνών

(από το ΕΘΝΟΣ της ΚΥΡΙΑΚΗΣ)

Λίγα χιλιόμετρα βορειότερα από τις ακτές του Κορινθιακού Κόλπου ανακαλύπτουμε έναν τόπο ορεινό, τραχύ, συναρπαστικά γοητευτικό

Εναν τόπο όπου οι αδάμαστοι ξωμάχοι έστησαν με πείσμα και τόλμη τα χωριά τους.

Με μια απροσδόκητα συνεχή εναλλαγή τοπίου, η Ρούμελη εδώ μας αποκαλύπτει το πολυδιάστατο μεγαλείο της!

Ορεινή Δωρίδα: Στο καθαρτήριο των βουνών

Είτε ανηφορίζοντας από Ερατεινή προς Μαλανδρίνο, Λιδορίκι είτε από Ευπάλιο προς Τείχιο, Παλαιοξάρι, από τα πρώτα κιόλας χιλιόμετρα, η διαδρομή σου αποκαλύπτει τις ορεινές διαθέσεις της. Καθώς το υψόμετρο μεγαλώνει, η θέαση της λεκάνης του Κορινθιακού Κόλπου σιγά σιγά χάνεται από το προσκήνιο.

Σ’ ένα αποφασιστικό γύρισμα του δρόμου ο ορίζοντας παίρνει διαστάσεις. Γεμίζει με δάση από έλατα, δρυς και χιονισμένες ακρώρειες που δίνουν το στίγμα μιας καθαρά ορεινής φυσιογραφίας, ενώ η γαλάζια θωριά της λίμνης του Μόρνου εμφανίζεται σταδιακά στον ορίζοντα. Η λίμνη βρίσκεται σε ύψος 500 μέτρων και μοιάζει να πολιορκείται από τις επιβλητικές σιλουέτες των βουνών. Η ζώνη των ελάτων σταματά 200 μέτρα ψηλότερα από τις όχθες και η βλάστηση στην ακρολιμνιά περιορίζεται σε αραιές συστάδες από βελανιδιές, πλατάνια, ιτιές και άλλα υδροχαρή είδη.

Περιμετρικά των όχθεων ξετυλίγεται ένας ασφάλτινος δρόμος. Αν θέλετε να πάρετε μια πρώτη γεύση από τον τόπο, να υπολογίζετε ότι για τον γύρο της λίμνης θα χρειαστεί να καλύψετε περίπου 65 χιλιόμετρα. Προτεινόμενα σημεία στάσης είναι το φράγμα, η πηγή Βελούχοβο -ένας από τους βασικούς υδάτινους πόρους που τροφοδοτούν τη λίμνη απ’ όπου ξεδιψά η Αθήνα- και το χωριό Κάλλιο ή καλύτερα ό,τι απέμεινε από αυτό, αφού το μεγαλύτερο μέρος του οικισμού έχει καταποντιστεί στον βυθό της τεχνητής λίμνης.

Ορεινή Δωρίδα: Στο καθαρτήριο των βουνών

Σε περιόδους ανομβρίας συνήθως το φθινόπωρο, θα δείτε το παλιό χωριό με τα πέτρινα σπίτια του να αναδύεται σαν φάντασμα από τα θολά νερά του υγρού του τάφου. Πιο κοντά στην ακρολιμνιά βρίσκονται οι κοινότητες Κλήμα, Κόκκινο (Λούτσοβο), Περιβόλι, Δωρικό.

Στη νοτιοδυτική ράχη των Βαρδουσίων που φράζει σαν θεόρατο τείχος τον Βορρά, μοιάζουν γαντζωμένοι στις απόκρημνες πλαγιές οι οικισμοί Δάφνος, Ψηλό Χωριό (Νούτσομβρο), το Διακόπι και το Διχώρι ή Κωστάριτσα όπως επιμένουν να το ονομάζουν οι ντόπιοι.

Μετά το Κάλλιο πηγαίνοντας προς φράγμα και λίγα μέτρα πριν από τη γέφυρα του Γρανιτσορέματος, θα δείτε δεξιά έναν ασφάλτινο δρόμο ν’ ανηφορίζει στο βουνό. Πρώτο χωριό που θα συναντήσετε είναι το Διακόπι (4 χλμ.) γνωστό για τους επιδέξιους «τσαρουχάδες» που έφτιαχναν τα χαρακτηριστικά παραδοσιακά τσαρούχια για τους κτηνοτρόφους της Δωρίδας.

Το Λιδορίκι, ακόμη και σήμερα παραμένει το εμπορικό κέντρο της ορεινής Δωρίδας.

Το Λιδορίκι, ακόμη και σήμερα παραμένει το εμπορικό κέντρο της ορεινής Δωρίδας.

Από το Διακόπι βατός χωματόδρομος περνά μέσα από ελατόδασος που αγκαλιάζει τις παρυφές των Βαρδουσίων και καταλήγει στον όμορφο Δάφνο (9 χλμ.) -παλιά Βοστινίτσα – όπου υπάρχουν καταλύματα και ταβέρνες. Αξίζει να δείτε τον μεταβυζαντινό ναό του Αγ. Νικολάου (τρίκλιτη βασιλική με τρούλο, κτίσμα του 17ου αι.).

Σε μικρή απόσταση και σε υψόμετρο 1.600 μέτρων απλώνονται τα «Βοστινισιώτικα λιβάδια», γνωστός, πλούσιος βοσκότοπος στους ντόπιους καθώς παλιότερα έβοσκαν χιλιάδες γιδοπρόβατα. Σήμερα είναι τόπος αναψυχής πεζοπόρων και εκδρομέων. Φυσικά στον Δάφνο μπορείτε να έρθετε ακολουθώντας ασφάλτινο δρόμο που ξεκινά από τον περιφερειακό της λίμνης.

Κροκύλειο, λεπτομέρεια από την κρήνη με τις λιθανάγλυφες κεφαλές.

Κροκύλειο, λεπτομέρεια από την κρήνη με τις λιθανάγλυφες κεφαλές.

.

Η λίμνη του Μόρνου
σχηματίστηκε μετά την ανύψωση χωμάτινου φράγματος ύψους 126 μέτρων που έκοψε τη ροή του ομώνυμου ποταμού ο οποίος για αιώνες ευεργετούσε την εύφορη κοιλάδα της Βελάς. Τα νερά πλημμύρισαν το μεγαλύτερο μέρος της, δημιουργώντας έτσι έναν τεχνητό ταμιευτήρια με κυριότερο σκοπό την ύδρευση της πρωτεύουσας. Ενα κανάλι μήκους 192 χιλιομέτρων ανέλαβε να μεταφέρει το νερό που γεννιέται από τα χιόνια των βουνών στα σπίτια της Αθήνας.

Οπως έχει συμβεί σε παρόμοιες περιπτώσεις, η νεότευκτη λίμνη σαφώς και δεν πλημμύρισε μια «νεκρή» περιοχή. Ενας από τους παλαιότερους οικισμούς ήταν το χωριό Κάλλιο, αφού εδώ ήκμασε από τους αρχαίους κιόλας χρόνους η αιτωλική πόλη Καλλίπολη. Η μοίρα της συνδέθηκε με δύο σημαντικά γεγονότα. Το 426 π.Χ. κατά τη διάρκεια του Πελοποννησιακού Πολέμου, οι Αιτωλοί νίκησαν κατά κράτος τους Αθηναίους, ενώ το 279 π.Χ. η καταστροφή ήρθε με την εισβολή των Γαλατών. Σήμερα είναι ορατά μόνο τμήματα της ακρόπολης που δεσπόζουν στην κορφή του απόκρημνου βράχου (η περιοχή προσεγγίζεται από τον περιφερειακό δρόμο της λίμνης). Ο,τι κατάφεραν να διασώσουν οι αρχαιολόγοι εκθέτονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Λιδορικίου.

Η θρυλική Πενταγιού.

Η θρυλική Πενταγιού.
.

Λιδορίκι: Πρωτεύουσα των κορυφογραμμών

Το Λιδορίκι βρίσκεται χτισμένο σε ύψος 550 μέτρων, πολύ κοντά στις όχθες της λίμνης. Εδώ ζουν σχεδόν 1.500 άνθρωποι, οι οποίοι ασχολούνται κυρίως με την κτηνοτροφία, την τυροκομία, την υλοτομία και το μεταπρατικό εμπόριο. Λόγω της φυσικά προστατευμένης θέσης του, αποτελούσε ανέκαθεν ένα πραγματικό ορεινό «κάστρο», αφού από εδώ οι σκληροτράχηλοι ορεσίβιοι κατάφεραν να αντισταθούν στους βυζαντινούς φοροεισπράκτορες, στους Λατίνους (Φράγκους ? Καταλανούς) και φυσικά στους Τούρκους κατακτητές.

Το χωριό Τείχιο αντίκρυ στην κοιλάδα του Μόρνου ποταμού.

Το χωριό Τείχιο αντίκρυ στην κοιλάδα του Μόρνου ποταμού.

Μην ξεχνάμε πως ο Μπαρμπαγιώργος, ο ανυπότακτος τσομπάνης και δημοφιλής ήρωας του Θεάτρου Σκιών του Καραγκιόζη, κατέβαινε από τα λιδορικιότικα βουνά για να επιβάλει με την ποιμενική γκλίτσα του τη δικαιοσύνη. Ο Γάλλος περιηγητής Πουκεβίλ, το 1815 όταν επισκέφτηκε την περιοχή κατέγραψε στο Λιδορίκι 180 οικογένειες.

Στις 28 Μαρτίου του 1821, οι ντόπιοι οπλαρχηγοί κήρυξαν την Επανάσταση ενάντια στον τούρκικο ζυγό. Το 1825 η ορεινή πολίχνη καταλαμβάνεται από τους Τούρκους, ενώ έναν χρόνο αργότερα οι Οθωμανοί εκδιώκονται από τον αρχιστράτηγο της Ρούμελης Γιώργο Καραϊσκάκη.

Κατά τη διάρκεια της Γερμανοϊταλικής κατοχής, αλλά και τα χρόνια του Εμφύλιου το Λιδορίκι ταλαιπωρήθηκε αφάνταστα. Το 1943 το λεηλατούν οι Ιταλοί, ενώ το 1944 το πυρπολούν οι Γερμανοί και καίνε 489 σπίτια και αποθήκες. Ακολούθησαν οι δύσκολες εποχές του Εμφυλίου. Για δέκα σχεδόν χρόνια ο τόπος δεν έβρισκε ησυχία.

Η χάραξη της καινούργιας παραλιακής οδού που συνδέει την Αμφισσα με τη Ναύπακτο, αλλά και η καθιέρωση διαφορετικού τρόπου ζωής οδήγησαν τη βουκολική πολιτεία σε μαρασμό. Παρ’ όλα αυτά, το Λιδορίκι παραμένει ακόμα και σήμερα το μόνο αστικό κέντρο σε μια εκτεταμένη και ιδιαίτερα ορεινή περιοχή.

Η καρδιά της πολίχνης χτυπά στην πλατανοσκέπαστη πλατεία, ενώ αξιόλογο είναι και το μικρό αρχαιολογικό μουσείο όπου εκθέτονται ευρήματα από τις ανασκαφές στην περιοχή του Καλλίου.

Γύρω από το Λιδορίκι υπάρχουν αρκετά χωριά, όμως αξίζει να σταθούμε λίγο στις Καρούτες (8 χλμ. νότια από το Λιδορίκι) όπου τον Αύγουστο του 1944 οι αντάρτες του 2/34 Τάγματος του ΕΛΑΣ έδωσαν νικηφόρα μάχη ενάντια σε ναζιστικό σώμα ορεινών καταδρομών που απαρτιζόταν από 350 άνδρες.

Επίσης, τον Σεπτέμβρη του 1942 έγινε η πρώτη ρίψη από αεροπλάνα της Αγγλικής Αεροπορίας (RAF) Αγγλων αξιωματικών στην Ελλάδα, που είχαν αποστολή να έρθουν σε επαφή με Σώματα των ανταρτών τα οποία ήδη είχαν σχηματιστεί στα ελληνικά βουνά. Η πορεία για να φτάσετε έως εδώ πραγματοποιείται οδικώς σε άσφαλτο διασχίζοντας υπέροχα ελατοσκέπαστα τοπία.

.

Στη σκιά των Βαρδουσίων

Πραγματοποιώντας τον γύρο της λίμνης βλέπουμε συνεχώς ασφάλτινους δρόμους να φεύγουν ακτινωτά και να χάνονται στις πλαγιές των δυσπρόσιτων Βαρδουσίων προσφέροντας μοναδική θέα στις κορφές της οροσειράς.

Μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ορεινή πορεία ξεκινά από το φράγμα, περνά από το χωριόΚροκύλειο (13 χλμ.), συνεχίζει για Πενταγιού (12 χλμ.) και ολοκληρώνεται στο χωριόΑρτοτίνα, το μπαλκόνι των Βαρδουσίων (14 χλμ.).

Σε υψόμετρο 850 συναντάμε το χωριό Κροκύλειο, περίκλειστο από πυκνά δάση ελάτων και βελανιδιάς, ενώ άφθονες καστανιές, καρυδιές, κερασιές στολίζουν τις αυλές των σπιτιών.

Η ιστορική ύπαρξη του Κροκυλείου μετρά χιλιετηρίδες. Σύμφωνα με τον ιστορικό Θουκυδίδη, το αρχαίο Κροκύλειο που εντοπίζεται πιθανόν κοντά στο σημερινό χωριό ή στον γειτονικό λόφο του Αϊ-Λιά, καταστράφηκε το καλοκαίρι του 426 π.Χ. από τον Αθηναίο στρατηγό Δημοσθένη. Εδώ αξίζει να επισκεφθεί κανείς την υπέροχη τοποθεσία με τις πέτρινες κρήνες, καθώς και το μνημείο του στρατηγού, πολιτικού και συγγραφέα Γιάννη Μακρυγιάννη (βρίσκεται στην έξοδο του χωριού στον δρόμο για το φράγμα) που γεννήθηκε τo 1794 στoν συνοικισμό Αβορίτι του Κροκυλείου . Το καμάρι του χωριού είναι η Εκκλησία του Αϊ-Γιώργη που κατασκευάστηκε το 1857 σε σημείο όπου βρισκόταν παλιότερα μικρότερος ναός. Εχει λεπτοδουλεμένο ξυλόγλυπτο τέμπλο, ενώ το όμορφο καμπαναριό κτίσθηκε το 1859.

Εξι χιλιόμετρα βορειοδυτικά από το Κροκύλειο σε ύψος 1.000 μέτρων με θαυμάσια οπτική τόσο προς τα βουνά όσο και προς τον Πατραϊκό κόλπο, συναντάμε το Αλποχώρι. Πρόκειται για ένα ήσυχο και κάπως απόμερο χωριό που καθώς διαθέτει ξενώνα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν αφετηρία για χωμάτινες εξορμήσεις με οχήματα 4Χ4, τόσο προς τα χωριά της Ορεινής Ναυπακτίας όσο και προς τα Βαρδούσια.

Από το Κροκύλειο ο δρόμος ανηφορίζει έντονα για ακόμη εννέα χιλιόμετρα, μέχρι την όμορφη Πενταγιού που απλώνει τις γειτονιές της κτισμένη σε υψόμετρο 900 μέτρων. Το χωριό ιδρύθηκε τον 16ο αιώνα και το όνομά του κατά μια εκδοχή προήλθε από τους πέντε δρόμους που ξεκινούσαν από την πλατεία του με κατεύθυνση προς τα γύρω χωριά. Ομως η Πενταγιού έγινε γνωστή από τη Μαρία την Πενταγιώτισσα, μια γυναίκα πασίγνωστη για τη θρυλική ομορφιά της αλλά και την πολυτάραχη ερωτική ζωή της. Το πραγματικό της όνομα δεν είναι γνωστό, όμως γνωστά είναι τα ροζ σκάνδαλα που διαδραματίστηκαν στην ευρύτερη περιοχή της Φωκίδας την εποχή του Οθωνα. Η ζωή της αποτέλεσε πηγή έμπνευσης θεατρικών έργων, κινηματογραφικών ταινιών αλλά και ποιημάτων.

Η Αρτοτίνα δημιουργήθηκε από κτηνοτρόφους που έστηναν τα κονάκια τους στα καταπράσινα λιβάδια των Βαρδουσίων κάθε καλοκαίρι και πήρε τη σημερινή της μορφή ως οικισμός, σταδιακά κατά τη διάρκεια της τουρκοκρατίας.

Με την πάροδο του χρόνου καταφθάνουν εδώ αναζητώντας την ασφάλεια των βουνών φυγάδες από την Αρτα (που πιθανόν να έδωσαν και το όνομα στο χωριό) αλλά και διάφοροι άλλοι καταδιωγμένοι από όλη τη Ρούμελη. Ο οικισμός είναι κτισμένος σε υψόμετρο 1.100 έως 1.300 μ. σε κράσπεδο του βουνού με προνομιακή ορατότητα στις ψηλότερες κορφές των Βαρδουσίων.

Στην είσοδο της Αρτοτίνας (ερχόμενοι από Λιδορίκι) ξεχωρίζει το σπίτι του οπλαρχηγού Ανδρίτσου Σαφάκα (κτίσμα του 1810), που λειτουργεί ως Λαογραφικό και Ιστορικό Μουσείο. Δυστυχώς τις τελευταίες δεκαετίες ο οικισμός παρουσιάζει όψη εγκατάλειψης. Ομως η μεγάλη πλατεία όπου δεσπόζει ο μεγαλόπρεπος ναός του Αϊ-Γιώργη (1905) με τους καφενέδες και τα ερμητικά κλειστά εμπορικά μαγαζιά μαρτυρά ένα κεφαλοχώρι που κάποτε έσφυζε από ζωή.

Από εδώ ξεκινά το ορειβατικό μονοπάτι Ε4 που δρασκελίζει τα Βαρδούσια και καταλήγει στον χωριό Αθανάσιος Διάκος. Πρόκειται για μια θαυμάσια πεζοπορική διαδρομή που τους καλοκαιρινούς μήνες είναι ιδιαίτερα δημοφιλής στους ορειβατικούς κύκλους.

Απ’ την Αρτοτίνα ο δρόμος κατηφορίζει για να συναντηθεί με τον Εύηνο ποταμό που σε αυτό το σημείο ονομάζεται από τους ντόπιους Φιδάρης, λόγω τον πολλών ελιγμών της κοίτης του καθώς κατεβαίνει από τα Βαρδούσια.

Στο μέσο περίπου της διαδρομής συναντάμε το ιστορικό μοναστήρι του Αϊ-Γιάννη του Προδρόμου, όπου διακόνεψε ο Θανάσης Διάκος. Εδώ αντικρίζοντας τα αλπικά κορφοβούνια των Βαρδουσίων, ο Διάκος μαθαίνει από τα εκκλησιαστικά βιβλία γραφή, ανάγνωση και γαλουχείται με την ιδέα της ελευθερίας.

Η συνάντηση με τον Φιδάρη πραγματοποιείται στη γέφυρα της Γραμμένης Οξιάς. Ο ποταμός σχηματίζεται από δύο ορεινά ρέματα, το Καρυώτικο και το Βαρδουσιώτικο. Κάποτε αυτά τα δύο ποτάμια αλλά και τα μικρότερα ρυάκια, κατέβαζαν άφθονα νερά, ακόμη και μέσα στο κατακαλόκαιρο. Εδώ παλιότερα ζούσαν σε μεγάλους αριθμούς πέστροφες, καβούρια και άλλα μικρότερα ψάρια. Σήμερα λόγω της εντατικής αλιείας, των περιορισμένων βροχοπτώσεων και μετά τη κατασκευή φραγμάτων ο πληθυσμός κυρίως της πέστροφας έχει περιοριστεί σημαντικά.

Μονή Βαρνάκοβας
Ερχόμενοι από Ευπάλιο, πριν από τη διασταύρωση για Τείχιο στη θέση Χάνι Φασουλά, θα δείτε αριστερά τον δρόμο που οδηγεί στο ιστορικό μοναστήρι της Βαρνάκοβας (7 χλμ.), ένα από τα παλαιότερα στον ελλαδικό χώρο. Ιδρύθηκε το 1077 μ.Χ. από τον Oσιο Αρσένιο τον Βαρνακοβίτη επί βυζαντινού αυτοκράτορος Μιχαήλ Ζ’ Δούκα (1071-1078).

Ο ανηφορικός αλλά ασφαλτοστρωμένος δρόμος καταλήγει στην είσοδο του μοναστηριού (υπάρχει άνετος χώρος στάθμευσης) που βρίσκεται σε υψόμετρο 750 μέτρων.

Το μοναστήρι έχει συνδέσει το όνομά του με πολλές σημαντικές ιστορικές στιγμές του τόπου.

Το 1826 μετά την Εξοδο του Μεσολογγίου, ο Κιουταχής με 4.000 στρατιώτες πολιορκεί τη Βαρνάκοβα. Ομως τα τείχη του, αλλά κυρίως η γενναιότητα των μοναχών και άλλων επαναστατών -ανάμεσά τους και ο Κίτσος Τζαβέλας- αποτρέπουν την κατάληψή του. Μετά την πάροδο αρκετών ημερών πολιορκίας οι Τούρκοι σχεδιάζουν να σκάψουν τούνελ για να ανατινάξουντα τείχη και να κάμψουν την αντίσταση των πολιορκημένων.

Ομως το μυστικό τους προδόθηκε. Οι έγκλειστοι αποφασίζουν ηρωική έξοδο κατά την οποία σκοτώθηκαν μόλις τρεις από τους Ελληνες. Παρόλα αυτά οι Τούρκοι ανατίναξαν τελικά το μοναστήρι, το οποίο κτίσθηκε ξανά μετά την απελευθέρωση (1831). Σήμερα η Μονή παρά τις καταστροφές και τις άφθονες αταίριαστες νεωτεριστικές επεμβάσεις έχει κηρυχθεί διατηρητέο μνημείο με σπουδαίο ιστορικό αρχείο και βιβλιοθήκη. Το καθολικό του μοναστηριού είναι τρίκλιτη βασιλική με τρούλο και κτίσθηκε το 1831 (δυστυχώς έχει υποστεί αρκετές ζημιές από πρόσφατους σεισμούς). Επιτύμβιες επιγραφές φανερώνουν ότι εδώ έχουν ενταφιαστεί κάποιοι από τους άρχοντες του Δεσποτάτου της Ηπείρου της οικογένειας των Αγγελώνυμων Κομνηνών.

Το μοναστήρι είναι γυναικείο και επισκέψιμο (τηλ.26340. 51030).

Top διαδρομή για 4Χ4
Από το μεσόγειο χωριό της Ελιάς που «κρέμεται» πάνω από τη γαλάζια λεκάνη του Κορινθιακού Κόλπου, ξεκινά μια θαυμάσια αλλά δύσκολη χωμάτινη διαδρομή που καταλήγει μετά 19 χιλιόμετρα στο χωριό Στίλια. Στα 7 χιλιόμετρα και αφού απολαύσουμε την απίστευτη θέα στα νησιά Τριζόνια και σε ύψος 900 μέτρων θα συναντήσουμε το έρημο τον χειμώνα Δαφνοχώρι, ένα από τα ελάχιστα χωριά της Δωρίδας όπου ακόμη δεν έχει φτάσει ο ασφάλτινος δρόμος. Από εδώ δρασκελίζουμε τον κατάφυτο με βελανιδιές αυχένα του όρους Τρίκορφο και καταλήγουμε στα Στίλια (12 χιλιόμετρα), σε δρόμο πάντα χωμάτινο και με άφθονες στροφές.

Μεγάλη προσοχή χρειάζεται μετά τη διασταύρωση για Μακρινή καθώς το οδόστρωμα υποφέρει από κατολισθήσεις, ενώ το χειμώνα λόγω υψομέτρου, κυρίως στον αυχένα Μπούχωρη, δεν λείπει το χιόνι. Τη Στίλια ή Στύλια, τη συναντάμε σε ύψος 850 μέτρων σε πλαγιά κατάφορτη από θεόρατες βελανιδιές, καστανιές έλατα και ανεμπόδιστη θεα στη λεκάνη του ποταμού Μόρνου. Από εδώ αν θέλετε συνεχίζετε προς Περιθιώτισσα (5 χλμ. άσφαλτος) είτε προς Αβορο λίμνη Μόρνου (11 χλμ. τα μισά σε καλό χωματόδρομο). Επίσης μπορείτε να επιστρέψετε στα παράλια του Κορινθιακού ακολουθώντας τον ασφάλτινο δρόμο προς Μηλιά ? Σώταινα- Ερατεινή (Στίλια ? Ερατεινή 27 χλμ. με ατελείωτες στροφές).

Τείχιο – Περιθιώτισσα: Ορεινές διαδρομές

Oι περισσότεροι ανηφορίζουν για τη λεκάνη του Μόρνου είτε από το Γαλαξίδι είτε από την Ερατεινή ή αν έρχονται από τη Δυτική Ελλάδα μέσω του δρόμου Ναυπάκτου – Λιδορικίου. Υπάρχει όμως μια ακόμη πολύ πιο ενδιαφέρουσα διαδρομή που θα συναρπάσει τους φίλους των ορεινών, δασοσκέπαστων τοπίων.

Από το παραλιακό Μοναστηράκι θα βρεθείτε εύκολα στο κεφαλοχώρι Ευπάλιο (2,5 χλμ.).

Στη συνέχεια θα κατευθυνθείτε προς Δροσάτο, Φιλοθέη ακολουθώντας πορεία προς τα χωριά Ορεινής Ναυπακτίας, πριν φτάσετε στη γέφυρα του Μόρνου (13 χλμ. από Ευπάλιο) θα δείτε δεξιά σας διασταύρωση για Τείχιο, Παλιοξάρι, Ποτιδανία.

Τείχιο  Δωρίδας

Τείχιο Δωρίδας

Πρώτο χωριό που θα συναντήσουμε είναι το Τείχιο (παλιότερα ονομάζονταν Λυκοχώρι) κτισμένο στα 650 μέτρα ψηλά από τη θάλασσα με θαυμάσια θέα στα ναυπακιώτικα βουνά και τη λεκάνη του ποταμού Μόρνου και γενέτειρα και τόπος έμπνευσης της σημαντικής μουσικοσυνθέτριας Ελένη Καραΐνδρου.

Η σύγχρονη ονομασία οφείλεται στην αρχαία Αιτωλική πόλη Τείχιον που κατέλαβε το 426 π.Χ. ο Αθηναίος στρατηγός Δημοσθένης. Παρόλο που έχουν εντοπιστεί διάφορα αρχαία αντικείμενα σε πολλά σημεία του σύγχρονου χωριού δεν έχει εξακριβωθεί ακόμα αν το σημερινό Τείχιο ταυτίζεται με το αρχαίο. Στο βόρειο άκρο του οικισμού ξεχωρίζει ο ναός της Κοίμησης της Θεοτόκου (1898).

Δύο χιλιόμετρα ανατολικά, σε υψόμετρο 700 μέτρων σε σημείο με άφθονα πηγαία νερά συναντάμε το Παλιοξάρι, παλιό και ακμάζον χωριό στο οποίο αναφέρονται οι περιηγητές του 19ου αιώνα, ο Αγγλος Leak και ο Γάλλος Πουκεβίλ.

Συνεχίζοντας πάντα σε ασφάλτινο αλλά με αρκετές στροφές δρόμο την προς ανατολάς πορεία μας, φτάνουμε μετά 4 χιλιόμετρα στην Ποτιδάνια, ένα όμορφο χωριό που προσφέρει ανεμπόδιστη θέα στα Βαρδούσια και στην Γκιόνα σκαρφαλωμένο καθώς είναι σε ύψος 850 μέτρων στην κατάφυτη ράχη του βουνού Τρίκορφο (υψ.1.550).

Εδώ εκτός από την ενοριακή εκκλησία που είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου (1851), άξιο αναφοράς είναι το υπαίθριο αμφιθέατρο όπου το καλοκαίρι πραγματοποιούνται σημαντικές πολιτιστικές εκδηλώσεις (πληροφορίες στο site του δήμου Δωρίδας www.dorida.gr ). Δασικός δρόμος (8 χλμ.) βατός όμως μόνο τους καλοκαιρινούς μήνες, οδηγεί από τη Ποτιδανία στην κορφή του όρους Τρίκορφου (υψ. 1.550) όπου υπάρχει το εκκλησάκι του Αϊ-Θόδωρου.

Η απόσταση που χωρίζει την Ποτιδανία από το επόμενο χωριό Περιθιώτισσα δεν είναι πάνω από 10 χιλιόμετρα. Ο δρόμος όμως καθώς σκαρφαλώνει σε μεγαλύτερα υψόμετρα (1.000 ?1.100 μέτρα) έχει αρκετές στροφές ενώ έντονη κάνει την παρουσία του το πυκνό δάσος ελάτων.

Στην Περιθιώτισσα, αφού ξεκουραστείτε στην όμορφη πλατεία του Αγίου Δημητρίου με τις δύο κρήνες και τον θεόρατο πλάτανο, θα συνεχίσετε πάντα σε ασφαλτοστρωμένο οδόστρωμα έως την κοίτη του ποταμού Μόρνου και από εκεί θα τραβήξετε είτε προς φράγμα – Λιδορίκι είτε προς Ναύπακτο ορεινή Ναυπακτία, (μεγάλη προσοχή χρειάζεται το πέρασμα του ποταμού Μόρνου ιδίως αν το ποτάμι είναι φουσκωμένο καθώς δεν υπάρχει γέφυρα και η διάβαση γίνεται μέσα από την κοίτη του ποταμού!)

.

ΔΙΑΜΟΝΗ

Λιδορίκι

  • «Καλλίπολις» (22660 22880 www.hotelkallipolis.gr). Ξενοδοχείο σε σημείο με προνομιακή θέα στη λίμνη του Μόρνου και στα Βαρδούσια.

Δάφνος

  • «Ελατιάς» (22660 52500 www.elatiashotel.gr).Ξενώνας με 9 ευρύχωρα επιπλωμένα πλήρως εξοπλισμένα διαμερίσματα.
  • Ακόμη «Δημοτικός ξενώνας Δάφνου», (22660 51745)

Πενταγιού

  • «Ξενώνας Εν Πενταγιοίς» (22660 52340 www.enpentagis.gr ).
  • Στεγάζεται στο δημοτικό σχολείο του χωριού (κτίριο 1862) που βρίσκεται στην ιστορική πλατεία, διαθέτει τρία δίκλινα, τρία τρίκλινα και δύο τετράκλινα δωμάτια.
  • «Αρχοντικό Ξενοφώντα» (22660 52219 www.arxontiko-xenofonta.gr). Δωμάτια με αυτόνομη θέρμανση, κουζίνα με ψυγείο, TV ,

Κροκύλειο

  • Πέτρινα επιπλωμένα διαμερίσματα «ο Παράδεισος» (22660 414 51www.petrina-paradisos.gr)
  • Ξενώνας «Κροκύλλειο», στην κεντρική πλατεία (22660-41500)

Παλαιοξάρι

  • Πάνω από το χωριό σε υψόμετρο 1.000 μ., μέσα στο ελατόδασος βρίσκεται το ξενοδοχείο παραδοσιακής αρχιτεκτονικής «Dasos Theretron» (22660 91000-2, 26340 38185-6 www.dasostheretron.gr)

Λεύκα

  • Κοντά στο Λιδορίκι υπάρχουν παροδοσιακές επιπλωμένες κατοικίες «Ράχες» (6974752979 & 6936950969, www.raches-lefka.gr)

Αλποχώρι

  • Το πέτρινο κτίριο του παλιού δημοτικού Σχολείου έχει μετατραπεί από τον Ε.Ο.Τ. σε παραδοσιακό ξενώνα 12 κλινών (22660 41315,www.alpochori.gr).

ΦΑΓΗΤΟ

Λιδορίκι

  • Στις παραδοσιακές ταβέρνες «Γιώργηδες» και «Το καπηλειό του Βασίλη» θα δοκιμάσετε ντόπια κρεατικά, χειροποίητο λουκάνικο και καλό χύμα κρασί. Επίσης, στο «Aλωνάκι» και στη ψησταριά του Παναγιώτη.
  • Γνωστή για το εξαιρετικό της κοκορέτσι είναι η ταβέρνα – ψησταριά «Παπαλέξης» στο χωριό Μαλανδρίνο.

Δάφνος

  • Θα βρείτε την ταβέρνα του δημοτικού ξενώνα και στην όμορφη πλατεία με τους δυο αιωνόβιους πλάτανους την ψησταριά – ταβέρνα «Πλατεία».

Πενταγιού

  • Στην Πλατεία, στην ταβέρνα «Ασημάκης», δοκιμάστε χορτόπιτα, ντόπιο κοκκινιστό μοσχάρι (από ζώα που βόσκουν ελεύθερα στο βουνό) και γιαούρτι με γλυκό καρότο.

Κροκύλειο

  • Στην πλατεία υπάρχει η ψησταριά «Βιολέτα» και οι ταβέρνες των ξενώνων.

Τείχιο

  • Υπάρχουν δυο πολύ καλές ταβέρνες που δουλεύουν τα Σαββατοκύριακα και στο χωριό Ποτιδανία η παραδοσιακή ταβέρνα «Μελόκεδρος».

Κείμενα – Φωτογραφίες: Ζερμαίν Αλεξάκη & Θοδωρής Αθανασιάδης
http://www.viewsofgreece.gr/

————————————

Ευχαριστούμε την εφημερίδα το ΕΘΝΟΣ της ΚΥΡΙΑΚΗΣ για τη προβολή της  Δωρίδας και την αναμετάδοση του άρθρου.

.

.

No comments yet

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

ΕΥΠΑΛΙΟ καθ΄οδόν

ΕΥΠΑΛΙΟ ΔΩΡΙΔΑΣ, Ν. ΦΩΚΙΔΑΣ

The WordPress.com Blog

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Search Blogs

Just another WordPress.com weblog

WordPress.com

WordPress.com is the best place for your personal blog or business site.

Αρέσει σε %d bloggers: